انتخاب اسباببازی مناسب فقط به ظاهر جذاب یا علاقه کودک محدود نمیشود. یک اسباببازی خوب میتواند همزمان با سرگرم کردن کودک، به رشد مهارتهای حرکتی، شناختی، اجتماعی و خلاقیت او کمک کند. از آنجایی که نیازها و تواناییهای کودک در هر مرحله از رشد تغییر میکند، بهتر است هنگام خرید اسباببازی، سن و مرحله رشدی کودک را هم در نظر بگیریم.
در این راهنما بررسی میکنیم که در هر بازه سنی چه نوع اسباببازیهایی میتوانند انتخاب مناسبتری باشند.
چرا انتخاب اسباببازی بر اساس سن اهمیت دارد؟
کودکان در سنین مختلف مهارتهای متفاوتی را یاد میگیرند. برای مثال، یک نوزاد بیشتر با لمس، صدا و رنگها ارتباط برقرار میکند، در حالی که یک کودک ۴ ساله میتواند پازل حل کند، نقشآفرینی داشته باشد و با ساختن سازههای مختلف خلاقیت خود را به کار بگیرد.
بنابراین اسباببازی مناسب باید با توانایی، علاقه و سطح رشد کودک هماهنگ باشد. اسباببازی خیلی ساده ممکن است برای کودک خستهکننده شود و اسباببازی بسیار پیچیده نیز ممکن است باعث شود کودک نتواند بهخوبی با آن ارتباط برقرار کند.
اسباببازی مناسب نوزادان ۰ تا ۶ ماه
پیشنهادها:
- جغجغههای سبک
- اسباببازیهای نرم و پارچهای
- کتابهای پارچهای
- آویزهای مناسب نوزاد
- اسباببازیهایی با رنگها و بافتهای متنوع
در این سن، ایمنی اهمیت ویژهای دارد و اسباببازی نباید قطعات کوچک یا بخشهایی داشته باشد که امکان جدا شدن و بلعیدن آنها وجود داشته باشد.
اسباببازی مناسب ۶ ماه تا ۱ سال
با افزایش توانایی حرکتی کودک، بازیها نیز میتوانند کمی تعاملیتر شوند. کودک در این مرحله کمکم گرفتن، جابهجا کردن و دستکاری اشیا را بهتر یاد میگیرد.
پیشنهادها:
- حلقههای رنگی
- مکعبهای نرم
- اسباببازیهای فشاری و دکمهای
- توپهای سبک
- اسباببازیهای حمام
- کتابهای تصویری مقاوم
این اسباببازیها میتوانند کودک را به لمس، گرفتن، حرکت دادن و کشف کردن تشویق کنند.
اسباببازی مناسب کودکان ۱ تا ۲ سال
کودک در این سن معمولاً تحرک بیشتری دارد و علاقهمند است اشیا را جابهجا کند، روی هم قرار دهد و رابطه بین عمل و نتیجه را کشف کند.
پیشنهادها:
- لگو و قطعات ساختنی بزرگ
- جورچینهای ساده
- اسباببازیهای چرخدار
- توپ
- ابزارهای موسیقی کودکانه
- بازیهای ساده علت و معلولی
- اسباببازیهای فشاری و کشیدنی
بازیهای ساختنی ساده میتوانند علاوه بر سرگرمی، به تقویت هماهنگی چشم و دست و مهارتهای حرکتی ظریف کمک کنند.
اسباببازی مناسب کودکان ۲ تا ۳ سال
در این مرحله، تخیل کودک بیشتر شکل میگیرد و بازیهای نقشآفرینی اهمیت بیشتری پیدا میکنند. کودک همچنین میتواند دستورهای ساده را دنبال کند و با بازیهای هدفمندتر ارتباط برقرار کند.
پیشنهادها:
- پازلهای ساده
- بازیهای ساختنی
- خمیر بازی
- اسباببازیهای نقشآفرینی
- ست آشپزخانه و ابزار
- ماهیگیری مگنتی
- بازیهای آموزشی رنگ و شکل
اسباببازیهایی که کودک را به ساختن، دستهبندی کردن و پیدا کردن راهحل تشویق میکنند، در این سن انتخابهای جذابی هستند.
اسباببازی مناسب ۳ تا ۵ سال
کودک در این سن معمولاً تخیل فعالتری دارد و میتواند بازیهای پیچیدهتر و هدفمندتری انجام دهد. بازیهای فکری و ساختنی نیز میتوانند نقش پررنگتری در سرگرمی او داشته باشند.
پیشنهادها:
- پازل
- بازیهای فکری ساده
- لگو و ساختنیها
- مگنت تایل
- بازیهای نقشآفرینی
- ستهای پزشکی، آشپزخانه و فروشگاه
- لوازم نقاشی و رنگآمیزی
- بازیهای آموزشی حروف و اعداد
در این سن، بهتر است بخشی از اسباببازیها به کودک اجازه دهند آزادانه تصمیم بگیرد و چیزی را از ابتدا بسازد.
اسباببازی مناسب ۵ تا ۷ سال
با ورود کودک به سنین بالاتر، توانایی حل مسئله، تمرکز و تفکر منطقی بیشتر میشود. بنابراین میتوان بازیهایی با قوانین مشخصتر و چالشهای پیچیدهتر را وارد سبد اسباببازی کودک کرد.
پیشنهادها:
- بازیهای فکری
- پازلهای چندتکه
- ساختنیهای پیچیدهتر
- بازیهای کارتی
- بازیهای رومیزی کودک
- کیتهای علمی و آموزشی
- ابزارهای نقاشی و کاردستی
- بازیهای آموزشی ریاضی و زبان
بازیهای گروهی نیز در این سن اهمیت بیشتری پیدا میکنند و میتوانند به کودک در یادگیری نوبت گرفتن، همکاری و رعایت قوانین کمک کنند.
اسباببازی مناسب ۷ تا ۱۱ سال
در این سن، کودکان معمولاً علایق مشخصتری پیدا میکنند و میتوان اسباببازی را بر اساس علاقه و استعداد آنها انتخاب کرد. بازیهای فکری، ساختنی و آموزشی پیچیدهتر میتوانند چالش بیشتری برای کودک ایجاد کنند.
پیشنهادها:
- بازیهای فکری و استراتژیک
- بازیهای رومیزی
- پازلهای پیچیدهتر
- ساختنیهای پیشرفته
- کیتهای علمی
- وسایل هنری و نقاشی
- لگوهای تخصصی
- بازیهای آموزشی
در این مرحله، بهتر است علاوه بر سن، علاقه شخصی کودک را هم جدی بگیرید. کودکی که به ساختن علاقه دارد احتمالاً از یک بازی ساختنی لذت بیشتری میبرد و کودکی که عاشق نقاشی است، با ابزارهای هنری ارتباط بهتری برقرار میکند.
هنگام خرید اسباببازی به چه نکاتی توجه کنیم؟
سن تنها معیار انتخاب اسباببازی نیست. قبل از خرید بهتر است چند نکته دیگر را هم بررسی کنید:
۱. ایمنی محصول
مواد اولیه، کیفیت ساخت و اندازه قطعات اهمیت زیادی دارند. برای کودکان کمسن، وجود قطعات کوچک میتواند خطرناک باشد.
۲. تناسب با توانایی کودک
اسباببازی باید نه آنقدر ساده باشد که کودک سریع خسته شود و نه آنقدر پیچیده که نتواند با آن بازی کند.
۳. امکان بازی خلاقانه
اسباببازیهایی که فقط یک روش استفاده دارند، معمولاً محدودترند. محصولاتی که کودک میتواند با آنها چیزهای مختلف بسازد، داستانپردازی کند یا روشهای جدیدی برای بازی پیدا کند، فرصت بیشتری برای خلاقیت ایجاد میکنند.
۴. کیفیت ساخت
اسباببازی قرار است بارها استفاده شود. بنابراین کیفیت مواد، اتصالات و مقاومت محصول را هم هنگام خرید در نظر بگیرید.
۵. علاقه کودک
در نهایت قرار است کودک با اسباببازی بازی کند. اگر محصول با علاقه او هماهنگ نباشد، حتی بهترین اسباببازی آموزشی هم ممکن است مدت زیادی مورد استفاده قرار نگیرد.
جمعبندی
بهترین اسباببازی الزاماً گرانترین یا پیچیدهترین اسباببازی نیست؛ بهترین انتخاب، محصولی است که با سن، توانایی و علاقه کودک هماهنگ باشد و در کنار سرگرمی، فرصت کشف و یادگیری ایجاد کند.
از اسباببازیهای حسی برای نوزادان گرفته تا پازل، بازیهای فکری، ساختنیها و بازیهای رومیزی برای کودکان بزرگتر، هر مرحله از رشد میتواند با نوع متفاوتی از بازی همراه باشد.
در پوپو تویز میتوانید اسباببازیها و محصولات کودک را بر اساس رده سنی، نوع بازی و علاقه کودک پیدا کنید و انتخاب مناسبتری برای کوچولوی خود داشته باشید.
